Soomaaliya oo Doha ku sheegtay in dib loo soo celiyey in ka badan 55% dhulkii ay kooxaha hubeysan haysteen
La-taliyaha Amniga Qaranka Soomaaliya, Danjire Aweys Xaaji Yuusuf Axmed, ayaa madasha Global Security Forum 2026 ee magaalada Doha ee dalka Qatar ka sheegay in dowladda Soomaaliya ay dib ula wareegtay in ka badan 55% dhulkii ay kooxaha argagixisadu gacanta ku hayeen, isla markaana ugu yaraan 1.5 milyan oo qof laga xoreeyey cabsi-gelintooda.
Tirooyinkan ayuu Aweys ku soo bandhigay khudbad uu ka jeediyey madasha 21-kii Oktoobar 2026, isaga oo ka hadlay horumarka amniga Soomaaliya, iskaashiga caalamiga ah iyo muhiimadda ay leedahay in la dhowro madax-bannaanida iyo wadajirka dhuleed ee dalalka.
Danjire Aweys ayaa sheegay in Al-Shabaab iyo kooxda Daacish ee Soomaaliya ay weli yihiin caqabadaha waaweyn ee amniga dalka. Wuxuu ku dooday in dadaallada dowladda aysan ku koobnayn hawlgallada milatari, balse ay sidoo kale ku wajahan yihiin xoojinta hay’adaha dowladda iyo dhismaha amni waara.
Si kastaba, tirada sheegaysa in dib loo helay 55% dhulkii ay kooxuhu haysteen iyo in 1.5 milyan oo qof laga xoreeyey cabsi-gelinta weli ma laha xog faahfaahsan oo dadweynaha loo soo bandhigay si madax-bannaan loogu xaqiijiyo. Warbixinta Goobjoog ma sheegin goobaha gaarka ah ee laga hadlayo ama habka loo xisaabiyey tirooyinkan, sidaas darteed waa in loo fahmaa xog uu mas’uulku soo bandhigay, ee aan loo qaadan tirooyin si madax-bannaan loo xaqiijiyey.
Khudbaddiisa, Aweys wuxuu sidoo kale ku baaqay in la xoojiyo iskaashiga dalalka deriska ah iyo saaxiibada caalamiga ah, gaar ahaan xog-wadaagga sirdoonka, sugidda xuduudaha iyo la-dagaallanka dambiyada isaga gudba dalalka. Wuxuu carrabka ku adkeeyay ilaalinta Badda Cas, Gacanka Cadmeed iyo marin-biyoodka Hormuz, oo muhiim u ah ganacsiga caalamka iyo isu-socodka maraakiibta.
Madasha Global Security Forum 2026, oo cinwaankeedu ahaa Mustaqbalka Isbahaysiyada, ayaa ka dhacday Doha intii u dhexeysay 19-ka iyo 21-ka Oktoobar. Waxaa soo qabanqaabiyey The Soufan Center iyo Qatar International Academy for Security Studies, iyadoo diiradda lagu saaray isbeddellada amniga caalamiga ah iyo mustaqbalka iskaashiga dalalka.
Somalia ayaa dadaal ugu jirta in ay si tartiib ah ula wareegto masuuliyadaha amniga ee ay hore uga taageeri jireen ciidamada iyo hay’adaha caalamiga ah. Horumarka hawlgallada ka dhanka ah kooxaha hubeysan iyo awoodda hay’adaha amniga ayaa weli ah arrimo muhiim u ah xasilloonida dalka iyo gobolka.
