Kenya oo Dib u Furaysa Xuduudda ay la Wadaagto Soomaaliya

Dowladda Kenya ayaa ku dhawaaqday in ay dib u furi doonto xuduudda ay la wadaagto Soomaaliya bisha Abriil, ku dhowaad 15 sano kadib markii la xiray sababo amni oo la xiriiray weerarro ay geysteen kooxda Al-Shabaab.

Madaxweynaha Kenya, William Ruto, ayaa sheegay in go’aankan uu yimid kaddib qiimeyn amni oo socotay sanado badan. Wuxuu xusay in dib loo furi doono laba marin xuduudeed, isla markaana la kordhin doono tirada ciidamada si loo xaqiijiyo amniga.

Kenya ayaa horey u wajahday weerarro culus oo ay mas’uul ka ahayd Al-Shabaab, oo saldhiggeedu yahay Soomaaliya. Weerarradaas waxaa ka mid ahaa kii ka dhacay xarunta ganacsiga Westgate Shopping Mall ee Nairobi sanadkii 2013 oo lagu dilay 67 qof, iyo weerarkii Garissa University College sanadkii 2015 oo ay ku dhinteen 148 qof.

Qorshaha dib u furista xuduudda ayaa markii hore la shaaciyay sanadkii 2023, balse weerarro kale ayaa dib u dhigay fulintiisa. Kenya ayaa sidoo kale muujisay walaac ku saabsan hub sharci darro ah iyo badeecooyin mamnuuc ah oo si qarsoodi ah looga soo gudbiyo xadka.

Madaxweyne Ruto ayaa qorshahan ku dhawaaqay xilli uu booqasho ku tagay magaalada Mandera ee waqooyi-bari Kenya, halkaas oo ay ku nool yihiin dad badan oo Soomaali ah. Wuxuu sheegay in aysan la aqbali karin in muwaadiniinta ku nool Mandera ay muddo dheer ka go’naadaan ehelkooda iyo deriskooda ku sugan Soomaaliya sababo la xiriira xirnaanshaha xuduudda.

Wuxuu intaas ku daray in dib u furista xuduuddu ay kor u qaadi doonto ganacsiga xuduudaha ka gudba, isla markaana horseedi doonto barwaaqo wadajir ah.

Sanadkii 2015, Kenya waxay billowday dhismaha darbi xuduudeed oo dhererkiisu yahay 680km si looga hortago khataraha mintidiinta, balse mashruuca ayaa la hakiyay ku dhowaad saddex sano kadib, iyadoo la dhisay kaliya 10km oo silig ah, kharashkiisuna gaarayay $35 milyan.